Chandler Cevizi: Özellikleri, Verimi ve Neden Bu Kadar Yaygın Yetiştiriliyor?

Chandler Cevizi: Özellikleri, Verimi ve Neden Bu Kadar Yaygın Yetiştiriliyor?

Chandler cevizi, dünya genelinde ticari ceviz yetiştiriciliğinde en çok bilinen çeşitlerden biridir. Özellikle yüksek verimi, yan dallarda yüksek oranda meyve vermesi, açık renkli iç yapısı ve standart meyve kalitesi sayesinde üreticilerin dikkatini çekmektedir. Tarım ve Orman Araştırma

Peki Chandler cevizi nereden geliyor? Neden Türkiye'de bu kadar fazla bahçe Chandler ile kuruluyor? İşte Chandler cevizinin özellikleri ve yetiştiricilik açısından öne çıkan yönleri.

Chandler Cevizi Nereden Geliyor?

Chandler, ABD kökenli bir ceviz çeşididir.

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın ceviz yetiştiriciliği kaynağında Chandler'ın orijininin ABD olduğu, Türkiye'deki tescilinin ise 6 Nisan 2010 tarihinde Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Ziraat Fakültesi adına gerçekleştirildiği belirtilmektedir. Tarım ve Orman Araştırma

Chandler, Pedro çeşidi ile UC 56-224 tipinin melezlenmesi sonucunda elde edilmiştir. Tarım ve Orman Araştırma

Yani Maraş 18 gibi Kahramanmaraş kökenli yerli bir çeşit değildir.

Chandler → ABD kökenli 🇺🇸
Maraş 18 → Kahramanmaraş kökenli 🇹🇷

Chandler Cevizinin En Önemli Özelliği Nedir?

Chandler'ın en önemli özelliklerinden biri yüksek verim potansiyelidir.

Özellikle yan dallarda yüksek oranda meyve oluşturması, ticari bahçe kurmak isteyen üreticiler açısından önemli bir avantajdır.

Tarım ve Orman Bakanlığı kaynaklarında Chandler için yan dallarda meyve verme oranının yaklaşık %80–90 seviyelerinde olduğu belirtilmektedir. Tarım ve Orman Araştırma

Bu özellik sayesinde ağaç yalnızca uç dallarında değil, yan dallarında da yoğun şekilde meyve oluşturabilir.

Chandler Cevizi Neden Ticari Üretimde Tercih Ediliyor?

Ticari ceviz yetiştiriciliğinde üreticiler yalnızca büyük meyve istemez.

Önemli olan;

• Ağacın verimli olması
• Yan dallarda meyve oluşturması
• Meyvelerin standart olması
• İç renginin iyi olması
• Pazarlanabilir iç kalitesine sahip olması
• Uygun ekolojide düzenli üretim yapılabilmesi

gibi birçok özelliğin bir arada bulunmasıdır.

Chandler'ın yüksek verim ve iç kalite özellikleri nedeniyle ABD başta olmak üzere dünyanın farklı ceviz üretim bölgelerinde yaygın olarak yetiştirildiği belirtilmektedir. Tarım ve Orman Araştırma

Türkiye'de de özellikle yeni kurulan ticari ceviz bahçelerinde Chandler önemli bir yere sahiptir. Örneğin Aydın İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, bölgede kurulan yeni ceviz bahçelerinde Chandler'ın ağırlıklı olarak tercih edildiğini belirtmiştir. Aydın Tarım ve Orman Müdürlüğü

Chandler Cevizi Verimli Bir Çeşit mi?

Evet. Chandler'ın en güçlü özelliklerinden biri verim potansiyelidir.

Tarım ve Orman Bakanlığı kaynaklarında tomurcuklardaki verimin %85–90 civarında olduğu ve çeşidin çok verimli olduğu belirtilmektedir. Yan dallardaki meyve verme oranı da yaklaşık %80–90 seviyesindedir. Osmaniye Tarım ve Orman Müdürlüğü

Bu durum ticari yetiştiricilik açısından Chandler'ı dikkat çekici hale getirmektedir.

Ancak burada önemli bir ayrıntı var:

Bir çeşidin yüksek verim potansiyeline sahip olması, her bölgede aynı verimin alınacağı anlamına gelmez.

Cevizde verim; iklim, rakım, toprak, sulama, budama, bahçe kuruluşu, tozlanma ve bakım koşullarından etkilenir.

Chandler Cevizinin Meyvesi Nasıldır?

Chandler'ın meyveleri genellikle oval şekilli ve ince kabuklu olarak tanımlanır.

Tarım ve Orman Bakanlığı kaynaklarında farklı çalışmalar için yaklaşık 9–13,5 gram aralığında meyve ağırlığı ve yaklaşık %49–55 arasında iç oranı değerleri verilmektedir. Değerlerin yetiştirme koşullarına ve çalışmaya göre değişebileceği unutulmamalıdır. Tarım ve Orman Araştırma

Chandler cevizinde öne çıkan veriler

Kaynaklara göre değerlerde ekoloji ve ölçüm yöntemine bağlı farklılıklar görülebilir. Tarım ve Orman Araştırma

Chandler'ın İç Rengi Neden Önemli?

Chandler'ın ticari değerini artıran özelliklerden biri de açık renkli iç ceviz yapısıdır.

Tarım ve Orman Bakanlığı kaynaklarında Chandler'ın iç renginin çok açık olduğu belirtilirken, başka bir Bakanlık kaynağında iç beyazlık oranının %90–100 seviyesinde olduğu bildirilmektedir. Tarım ve Orman Araştırma

İç renginin açık olması, özellikle iç ceviz olarak pazarlanan ürünlerde önemli bir kalite kriteridir.

Chandler Geç Çiçeklenen Bir Ceviz Çeşidi mi?

Evet.

Chandler'ın önemli özelliklerinden biri geç yapraklanması ve geç çiçeklenmesidir. Bu özellik, ilkbahar geç donlarının görüldüğü bölgelerde çeşit seçiminde dikkate alınan önemli kriterlerden biridir. Osmaniye Tarım ve Orman Müdürlüğü

Ancak bu durum Chandler'ın her bölgede sorunsuz yetişeceği anlamına gelmez. Bahçe kurulacak bölgenin rakımı, don riski ve mikrokliması mutlaka değerlendirilmelidir.

Chandler Cevizi Ne Zaman Hasat Edilir?

Chandler genellikle Eylül sonu ile Ekim başı döneminde hasat edilir.

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın bir kaynağında hasat dönemi 25 Eylül–7 Ekim olarak verilirken, başka bir yetiştiricilik kaynağında Eğirdir koşulları için 7–10 Ekim tarihleri belirtilmektedir. Bu nedenle gerçek hasat zamanı bölgenin iklimine ve rakımına göre değişebilir. Tarım ve Orman Araştırma

Chandler Cevizi Türkiye'de Neden Bu Kadar Yaygın?

Chandler'ın Türkiye'deki yaygınlığında yüksek verim, yan dallarda yüksek meyve oluşumu, geç yapraklanma ve açık renkli iç kalitesi gibi özellikler etkili olmuştur. Aydın Tarım ve Orman Müdürlüğü

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın ceviz bahçesi yatırım rehberindeki fidan üretim verileri de Chandler'ın Türkiye'de önemli miktarda üretildiğini gösteriyor. Örneğin Chandler fidan üretimi 2013'te yaklaşık 1,95 milyon adetten 2018'de 9,04 milyon adede yükselmiştir. Bursa Tarım ve Orman Müdürlüğü

Bu rakamlar Chandler'ın Türkiye'deki ticari ceviz yetiştiriciliğinde ne kadar yaygınlaştığını göstermesi açısından dikkat çekicidir.

Chandler mı Maraş 18 mi?

Bu iki çeşidi doğrudan “hangisi daha kaliteli?” şeklinde değerlendirmek yerine, özelliklerine göre değerlendirmek daha doğrudur.

Chandler:

• ABD kökenli
• Yüksek verim potansiyeli
• Yan dallarda yüksek meyve verme
• Çok açık renkli iç
• Ticari bahçelerde yaygın

Maraş 18:

• Kahramanmaraş kökenli
• Seleksiyon yoluyla geliştirilmiş
• Yüksek iç oranı
• İç kalite özellikleri güçlü
• İçinin bütün veya en fazla iki parça çıkabilmesiyle dikkat çekiyor. Tarım ve Orman Araştırma

Yani iki çeşidin öne çıktığı noktalar farklıdır.

Sonuç

Chandler, ABD kökenli olmasına rağmen Türkiye'de ticari ceviz yetiştiriciliğinde oldukça yaygınlaşmış çeşitlerden biridir.

Özellikle yüksek verim potansiyeli, yan dallarda yüksek oranda meyve vermesi, geç yapraklanması ve açık renkli iç ceviz kalitesi Chandler'ı ticari üretim açısından önemli hale getirmiştir. Tarım ve Orman Araştırma

Ancak Chandler'ın başarısının arkasında yalnızca çeşidin kendisi yoktur. Doğru ekoloji + uygun toprak + sulama + budama + tozlayıcı + doğru bahçe yönetimi birlikte değerlendirilmelidir.